Tỷ lệ bản đồ là tỷ số giữa khoảng cách trên bản đồ và khoảng cách thực tế ngoài đời theo cùng một đơn vị đo. Nói cách khác, nó cho biết bản đồ đã thu nhỏ bao nhiêu lần so với thực tế.
Ví dụ dễ hiểu
Nếu bản đồ có tỷ lệ 1 : 100.000 thì:
-
1 cm trên bản đồ
= 100.000 cm ngoài thực tế
= 1 km ngoài thực tế
Nghĩa là mọi khoảng cách ngoài đời đã được thu nhỏ 100.000 lần.
Các dạng thể hiện tỷ lệ bản đồ
Tỷ lệ số (phổ biến nhất)
Ví dụ:
- 1:500
-
1:1.000
-
1:10.000
-
1:1.000.000
Tỷ lệ thước (thước tỷ lệ)
Là một thanh chia vạch hiển thị trực tiếp số km/m.
Tỷ lệ chữ
Ví dụ: “1 cm trên bản đồ bằng 1 km ngoài thực tế”
Phân loại theo mức độ chi tiết
-
Tỷ lệ lớn (1:500, 1:1.000, 1:5.000) → Thể hiện chi tiết cao (bản đồ quy hoạch, địa chính).
-
Tỷ lệ trung bình (1:50.000, 1:100.000) Tỷ lệ nhỏ (1:500.000, 1:1.000.000) → Bao quát diện tích lớn nhưng ít chi tiết hơn.
Công thức tính nhanh
Khoảng cách thực tế = Khoảng cách trên bản đồ × Mẫu số tỷ lệ
Ví dụ: 3 cm trên bản đồ tỷ lệ 1:50.000 → 3 × 50.000 = 150.000 cm = 1,5 km
Ý nghĩa thực tế trong bất động sản:
Bản đồ 1/500
-
Thể hiện từng lô đất
-
Cấp phép xây dựng
-
Cơ sở pháp lý dự án
Bản đồ 1/2000
-
Phân khu chức năng
-
Chưa đủ điều kiện xin phép xây dựng
SAI SỐ TRONG TỶ LỆ BẢN ĐỒ
1. Sai số đo vẽ
2. Sai số in ấn
3. Sai số co giãn giấy
4. Sai số do phóng to/thu nhỏ
Vì vậy bản đồ in scan lại có thể mất độ chính xác tỷ lệ số.
TỶ LỆ BẢN ĐỒ TRONG TRẮC ĐỊA
Tỷ lệ ảnh hàng không và bản đồ địa hình phụ thuộc:
-
Độ cao bay
-
Tiêu cự máy ảnh
-
Độ phân giải ảnh
Công thức ảnh hàng không: M = F/H
Trong đó:
-
f: tiêu cự
-
H: độ cao bay
ỨNG DỤNG THỰC TẾ
Quản lý đất đai
-
Cấp sổ đỏ
-
Tách thửa
Quy hoạch đô thị
-
Phân khu
-
Giao thông
Bất động sản
-
Xem quy hoạch
-
Định giá
Quốc phòng – quân sự
Giao thông – vận tải
